← Bài giảng
Các phép tính với số tự nhiên
Cộng, trừ, nhân, chia số tự nhiên đã quen từ tiểu học. Lớp 6 dùng các tính chất của phép tính để tính NHANH, và gọi tên chính xác các thành phần của phép chia có dư.
Kiến thức
Phép cộng và phép nhân có tính chất giao hoán, kết hợp; phép nhân phân phối đối với phép cộng: a . (b + c) = a . b + a . c.
Phép chia có dư: a = b . q + r, với b ≠ 0 và 0 ≤ r < b. a là số bị chia, b là số chia, q là thương, r là số dư.
Khi r = 0 thì a chia hết cho b.
Ví dụ giải mẫu
Ví dụ 1: Tính nhanh: 25 . 17 . 4.
- Đổi chỗ để ghép 25 với 4: 25 . 4 . 17.
- 25 . 4 = 100, rồi 100 . 17 = 1 700.
Đáp số: 1 700
Ví dụ 2: Tính nhanh: 64 . 13 + 64 . 87.
- Hai tích có chung thừa số 64: 64 . (13 + 87).
- 13 + 87 = 100, nên kết quả là 64 . 100.
Đáp số: 6 400
Ví dụ 3: Chia 158 cho 12 được thương và số dư là bao nhiêu?
- 12 . 13 = 156, còn 12 . 14 = 168 đã vượt 158.
- Thương là 13, số dư 158 - 156 = 2.
Đáp số: Thương 13, dư 2
Lỗi hay gặp
- Bỏ quên số dư. Phép chia này còn dư, em nhớ ghi cả số dư nữa.
- Lấy thương làm số dư. Số dư là phần CÒN LẠI sau khi trừ đi tích của số chia và thương, và luôn nhỏ hơn số chia.
- Phân phối quên nhân một số hạng. a · b + a · c = a · (b + c): thừa số chung a nhân với CẢ tổng, không chỉ với số hạng đầu.
Lưu ý khi làm bài
- Tính nhanh bắt đầu bằng việc tìm các cặp số cộng lại tròn chục, tròn trăm, hoặc nhân ra 10, 100, 1 000 (như 25 và 4, 125 và 8).
Ghi nhớ trước khi luyện
- Phép chia có dư: số bị chia = số chia · thương + số dư, với số dư nhỏ hơn số chia.
- Tính chất phân phối: a · b + a · c = a · (b + c).
- Tính nhanh là gom các số cho tròn chục, tròn trăm trước.