← Bài giảng
Mở rộng phân số. Phân số bằng nhau
Ở tiểu học, tử và mẫu của phân số là số tự nhiên. Từ lớp 6, tử và mẫu có thể là số nguyên âm — nhờ đó phân số biểu diễn được cả những đại lượng âm.
Kiến thức
Phân số a/b với a, b là số nguyên, b ≠ 0. a là tử số, b là mẫu số.
Hai phân số a/b và c/d bằng nhau nếu a . d = b . c.
Tính chất cơ bản: nhân hoặc chia cả tử và mẫu với cùng một số nguyên khác 0 (chia thì phải là ước chung) thì được phân số bằng nó.
Mọi phân số đều viết được với mẫu dương: a/(-b) = (-a)/b.
Ví dụ giải mẫu
Ví dụ 1: Hai phân số -3/5 và 6/(-10) có bằng nhau không?
- Tính tích chéo: (-3) . (-10) = 30.
- 5 . 6 = 30.
- Hai tích bằng nhau.
Đáp số: Có, hai phân số bằng nhau
Ví dụ 2: Rút gọn phân số -28/42 về tối giản.
- ƯCLN(28, 42) = 14.
- Chia cả tử và mẫu cho 14: -28 : 14 = -2; 42 : 14 = 3.
Đáp số: -2/3
Lỗi hay gặp
- Chỉ chia một vế. Em chia tử mà không chia mẫu (hoặc ngược lại). Phải chia CẢ HAI cho cùng một số.
- Làm mất dấu âm của phân số. Dấu âm đi theo phân số, rút gọn hay quy đồng đều phải giữ lại.
Lưu ý khi làm bài
- Phân số tối giản là phân số mà tử và mẫu chỉ có ước chung là 1 và -1; chia ngay cho ƯCLN là ra tối giản trong một bước.
Ghi nhớ trước khi luyện
- Từ lớp 6, tử và mẫu của phân số có thể là số nguyên âm.
- Nhân hoặc chia CẢ tử và mẫu cho cùng một số khác 0 thì phân số không đổi.
- Dấu âm đi theo phân số, rút gọn hay quy đồng đều phải giữ lại.